پیش‌گیری از ضایعات میوه کیوی به روش پایش دوره‌ای کیفیت میوه در سردخانه

فتاحی مقدم, جواد; سید قاسمی, سیده الهام; کیا اشکوریان, معصومه

پیش‌گیری از ضایعات میوه کیوی به روش پایش دوره‌ای کیفیت میوه در سردخانه

نوع مقاله : مقاله ترویجی

نویسندگان

¹ پژوهشکده مرکبات و میوه‌های نیمه‌گرمسیری، موسسه تحقیقات علوم باغبانی

² گروه فیزیولوژی و فناوری پس از برداشت، پژوهشکده مرکبات و میوه‌های نیمه‌گرمسیری، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش

چکیده

در حال حاضر نزدیک به 400 هزارتن میوه کیوی در ایران تولید می‌شود. بخش عمده‌ی آن بعد از برداشت صادر و بخشی هم به مصرف داخل می‌رسد. بخش عمده ‏تولید به‌مدت بیش از پنج ماه در سردخانه نگهداری شده و به‌تدریج وارد بازارهای داخلی و خارجی می‌شود. در ‏سالن‌های نگهداری معمولا میوه‌های برداشت شده از باغ‌های با مدیریت‌های مختلف در کنار هم نگهداری می‌شوند. این امکان وجود دارد که نرم ‏شدن یک توده میوه و تولید اتیلن سبب تسریع رسیدن سایر میوه‌ها شود. نیاز است که به‌طور منظم میوه‌های هر سالن ‏پایش شوند تا با مشاهده علایم نرم شدن و آلودگی، اقدام به خروج میوه‌ها نمود.‏ در این پایش نمونه‌برداری (30 تا 40 روز بعد از نگهداری) از هفته اول دی و به فاصله هر 20 روز در سه مرحله به‌علاوه مرحله چهارم در پایان فروردین 1401 از میوه‌های 102 باغ‌دار ذخیره در 8 سردخانه و 40 سالن انجام شد. طی پنج تا 10 روز ارزیابی صفات شامل طول، دو قطر، وزن، شاخص‌های رنگ گوشت، TSS، سفتی، درصد ماده خشک، میزان نشاسته انجام شد. مشخص شد که سه شاخص سفتی، درصد ماده خشک و میزان نشاسته میوه می‌تواند مارکر مناسبی برای گروه‌بندی و اولویت‌بندی میوه‌ها برای خروج از سردخانه باشد. استفاده از این روش به سردخانه‌دار کمک می‌کند تا میوه‌های کیوی بر اساس آستانه افت کیفی به‌تدریج از سردخانه به بازارهای داخلی و یا خارجی عرضه شوند. در این‌حالت ضمن جلوگیری از ضایعات میوه، می‌توان مانع تولید و انباشت اتیلن ناشی از نرم شدن میوه نیز در سالن نگهداری شد.

کلیدواژه‌ها