قابلیت استفاده از پوست، پالپ و دانه میوه انار تولید شده در صنایع فرآوری با تأکید بر کاربرد در جیره دام

محصولات فرعی کشاورزی، که پیش‌تر به‌عنوان پسماند در نظر گرفته می‌شدند، امروزه به‌عنوان منابعی با ارزش افزوده بالا در صنایع غذایی، دارویی، آرایشی، کشاورزی و دامپروری مطرح هستند. انار یکی از مهم‌ترین میوه‌های بومی ایران است که فرآوری صنعتی آن منجر به تولید حجم قابل‌توجهی تفاله شامل پوست، پالپ و دانه می‌شود. ترکیبات شیمیایی این ضایعات تحت تأثیر رقم، شرایط کشت و روش فرآوری متغیر بوده و سرشار از ترکیبات فعال زیستی، فیبر، پروتئین و مواد معدنی هستند. پوست انار منبع غنی تانن، پلی‌فنول و آنتوسیانین است که کاربردهای گسترده‌ای در تولید آنتی‌اکسیدان‌ها، رنگ‌های طبیعی، مکمل‌های دارویی و نگه‌دارنده‌های غذایی دارد. دانه انار به دلیل دارا بودن روغن سرشار از اسیدهای چرب غیراشباع به‌ویژه اسید پونیسیک، پروتئین و ترکیبات فنولیک، علاوه بر مصرف در صنایع غذایی و آرایشی، قابلیت استفاده در جیره دام به‌عنوان منبع انرژی و پروتئین را داراست. پالپ انار نیز منبع ارزشمند فیبر و ترکیبات زیستی بوده و در صنایع غذایی، مکمل‌های فیبری و تولید کود آلی کاربرد دارد. از دیدگاه تغذیه دام، تفاله انار به‌صورت خشک یا سیلو شده می‌تواند جای­گزین بخشی از خوراک وارداتی گردد، به‌طوری که مصرف آن تا حدود 20 درصد در جیره دام‌های پرواری و تا 10 درصد در جیره دام‌های شیری بدون اثر منفی بر عملکرد امکان‌پذیر است. در مجموع، بهره‌برداری بهینه از تفاله انار ضمن کاهش هزینه‌های تولید و مدیریت پسماند، می‌تواند ارزش افزوده قابل‌توجهی در زنجیره تولید و توسعه پایدار کشاورزی و دامپروری کشور ایجاد نماید.